Շաբաթ, 19 Հուլիսի 2025 12:25
Ալեքսանդր Ավանեսով

"Զանգեզուրի միջանցքը" վիճելի տարածաշրջաններում փոխշահավետ լուծումներ մշակելու ԱՄՆ-ի ունակության վճռորոշ փորձարկում է. Forbes

"Զանգեզուրի միջանցքը" վիճելի տարածաշրջաններում փոխշահավետ լուծումներ մշակելու ԱՄՆ-ի ունակության վճռորոշ փորձարկում է. Forbes

Արմինֆո.  "Զանգեզուրի միջանցքը" վիճելի տարածաշրջաններում փոխշահավետ լուծումներ մշակելու ԱՄՆ-ի ունակության վճռորոշ փորձարկում է։ Այս մասին ասվում է Forbes-ի վերլուծական հոդվածում։ 

Պարբերականը հարց է տալիս, թե արդյոք գլոբալ լարվածության սրման պայմաններում, երբ աշխարհը պայքարում է ոչ ռուսական էներգակիրների համար, հայկական հողի 43 կիլոմետրանոց շերտը կարող է դառնալ Ամերիկայի խորամանկ քայլը Մոսկվայի և Թեհրանի դեմ: Զանգեզուրի միջանցքի վարձակալության ԱՄՆ-ի համարձակ հայտը խոստանում է մեկ դար շարունակ տարեկան 50-100 միլիարդ դոլարի առևտրային հոսքեր, սակայն սպառնում է հրահրել սառը պատերազմի նոր բռնկում Կովկասում:

 

Միացյալ Նահանգները հայտնվել է բարձր ռիսկային դիվանագիտական խաղի կենտրոնում, որը կարող է արմատապես փոխել էներգետիկ հոսքերը Եվրասիայում: "Զանգեզուրի միջանցքի"՝ Հայաստանի Սյունիքի մարզով ռազմավարական 43 կիլոմետրանոց հատվածի մասին իր հավակնոտ առաջարկով Վաշինգտոնը ձգտում է հաղթահարել բազմամյա փակուղային իրավիճակները, դիվերսիֆիկացնել էներգակիրների մատակարարումները Եվրոպա, հեռացնելով դրանք Ռուսաստանից, և դիմակայել Մոսկվայի, Պեկինի և Թեհրանի աճող ազդեցությանը չափազանց կարևոր տարանցիկ տարածաշրջանում: Այս նախաձեռնությունն արտացոլում է Հարավային Կովկասում իշխանության հազվագյուտ վակուումն օգտագործելու Ամերիկայի ավելի լայն հավակնությունները, մի տարածաշրջան, որը պատմականորեն գտնվում էր Ռուսաստանի վերահսկողության տակ, Բայց այժմ պատրաստ է ուժերի վերաբաշխման՝ 2023 թվականի սեպտեմբերին Լեռնային Ղարաբաղում Ադրբեջանի վճռական հարձակման ժամանակ իր դաշնակից Հայաստանին պաշտպանելու Մոսկվայի ակնհայտ անկարողությունից հետո։

Հոդվածի հեղինակները կարծում են, որ Ռուսաստանի հանդեպ վստահությունը խաթարված է՝ որպես Հարավային Կովկասում անվտանգության երաշխավոր: Չնայած 2020 թվականի նոյեմբերի հրադադարի համաձայնագրով հաստատված ռուս խաղաղապահների ներկայությանը՝ Մոսկվան չմիջամտեց, երբ Ադրբեջանը վերականգնեց վերահսկողությունը Լեռնային Ղարաբաղի նկատմամբ ՝ 100 հազար էթնիկ հայերին զրկելով իրենց տներից: Այդ անգործությունը Երևանում ընկալվեց որպես լուրջ դավաճանություն, որը խարխլում է հավատը ռուսական անվտանգության երաշխիքների նկատմամբ և խթանում Հայաստանի պատմական շրջադարձը դեպի Արևմուտք: Ռազմավարական հետևանքները արագ և դրամատիկ էին: Հայաստանի խորհրդարանը ԵՄ-ին անդամակցելու մասին օրենքն ընդունել է 2025 թվականի ապրիլին, իսկ Հայաստանի հետ ԱՄՆ ռազմավարական խարտիան պաշտոնապես ամրապնդել է զարացող գործընկերությունը։ Ինչպես նշել է ԱՄՆ պետքարտուղարի նախկին տեղակալ Ջեյմս Օ ' Բրայենը, "Ռուսաստանի եւ Իրանի ՝ որպես տարածաշրջանային անվտանգության ոլորտում հիմնական դերակատարների առանցքի շուրջ կառուցված ապագան անկայուն է եւ անցանկալի, այդ թվում ՝ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի կառավարությունների համար": "Նման արևմտյան մերձեցումն աննախադեպ հնարավորություններ է ստեղծում ԱՄՆ ազդեցության համար ։ Ռուսական ներմուծումը տարածաշրջան, որին մինչև 2022 թվականը բաժին էր ընկնում տարածաշրջանային առևտրի 20-30% - ը, այժմ բախվում է պատժամիջոցների սահմանափակումների: Միևնույն ժամանակ, Կովկասի հարցով բանակցությունների գծով ԱՄՆ ավագ խորհրդական Լուիս Բոնոն միջանցքի միջազգային վերահսկողության առաջարկներ է ներկայացրել, հենվելով այնպիսի նախադեպերի վրա, ինչպիսիք են Պանամայի ջրանցքը և սառը պատերազմի ժամանակաշրջանի Բեռլինի միջանցքները: Հնարավոր տնտեսական օգուտները բավականաչափ մեծ են, որպեսզի գերազանցեն քաղաքական և անվտանգության հետ կապված խնդիրները: Համաշխարհային բանկի մոդելավորումը ենթադրում է, որ միջանցքը մինչև 2027 թվականը կարող է ապահովել տարեկան 50-100 միլիարդ դոլարի առևտուր: Այս աճը պայմանավորված կլինի լոգիստիկայի զգալի բարելավմամբ.  2025 թվականի մայիսի Bloomberg-ի տվյալները ցույց են տալիս, որ այս երթուղին կարող է 12-15 օրով կրճատել Եվրոպա-Ասիա տարանցման ժամանակը՝ համեմատած գոյություն ունեցող երթուղիների հետ: Ներդրումների վերադարձը համոզիչ է թվում: Կասպյան քաղաքականության կենտրոնը ենթակառուցվածքի ծախսերը գնահատում է 3-5 մլրդ ԱՄՆ դոլար 5-10 տարվա ընթացքում, իսկ Oxford Economics-ի մոդելները լոգիստիկայի վրա տարեկան 20-30 մլրդ ԱՄՆ դոլարի խնայողություն են կանխատեսում: Տնտեսական բարեփոխումների վերլուծության և հաղորդակցության կենտրոնը կանխատեսում է, որ Ադրբեջանի համար այդ միջանցքը կավելացնի ընդհանուր արտահանումը ավելի քան 700 մլն ԱՄՆ դոլարով, և տարեկան 2%- ով կավելացնի ոչ նավթային ՀՆԱ-ն: 2023 թվականին Ադրբեջանի Հարավային գազային միջանցքով Եվրոպա է մատակարարվել 12 միլիարդ խորանարդ մետր գազ, իսկ մինչև 2027 թվականը, համաձայն ԵՄ 2022 թվականի հուշագրի, նախատեսվում է մատակարարումների ծավալները հասցնել 20 միլիարդի։ Ղազախստանը նախատեսում է ավելացնել Ադրբեջանի տարածքով նավթի տարանցման ծավալները, ընդ որում, փաստացի մատակարարումների ծավալը 2024 թվականի հունվարից հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում կհասնի 1,2 մլն տոննայի, չնայած տեխնիկական խնդիրներին, որոնք սահմանափակում են թողունակությունը: Եվրոպայի էներգետիկ անվտանգության համար հետևանքները հսկայական են։ Ըստ ՄԷԳ-ի  "Համաշխարհային էներգետիկայի հեռանկարները մինչեւ 2025 թվականը" կանխատեսման ՝ մինչեւ 2030 թվականը Եվրոպային 20 միլիարդ խորանարդ մետրով ավելի շատ ոչ ռուսական ծագում ունեցող գազ կպահանջվի: Հայ-թուրքական սահմանի կարգավորումը կարող է ընդլայնել  կասպյան հանքավայրերի հասանելլիությունը՝ պոտենցիալ նվազեցնելով ներմուծման արժեքը 10-15% - ով այնպիսի ընկերությունների համար, ինչպիսին է BP-ն: Ի դեպ, ինչպես ընդգծվում է հոդվածում, հիմնական խնդիրը անհաշտ դիրքորոշումներն են. Ադրբեջանը պահանջում է անարգել միջանցք՝ որպես 2023 թվականի իր ռազմական հաղթանակի շահաբաժին, մինչդեռ,  Հայաստանը կտրականապես հրաժարվում է զիջել ինքնիշխանությունը մի տարածքի նկատմամբ, որը համարում է խիստ կարևոր։ ԱՄՆ-ի "վարձակալության" առաջարկը հնարամիտ փորձ է այդ փակուղուց դուրս գալու համար օգտագործել կորպորատիվ-իրավական շրջանակները՝ Բաքվին առաջարկելով անվտանգության երաշխիքներ և, միաժամանակ, թույլ տալով Երևանին պահպանել անվանական ինքնիշխանությունը: Այս մոտեցումը ոգեշնչված է պատմական նախադեպերից, երբ կառավարման ստեղծագործական մեխանիզմները թույլ են տվել լուծել անլուծելի թվացող վեճերը: Ինչպես Պանամայի ջրանցքը, որը կառավարվում է ԱՄՆ-ի կողմից 1914-1999 թվականներին, այս մոդելը խոստանում է խթանել համաշխարհային առևտուրը՝ միաժամանակ լուծելով անվտանգության խնդիրները: Սակայն, քննադատները նախազգուշացնում են հնարավոր նեոգաղութային ենթատեքստի և երկարաժամկետ բացասական հետևանքների ռիսկի մասին: 2025 թվականի մարտի խաղաղության համաձայնագրի նախագծերը նշանակալի առաջընթաց են արձանագրել, փոխադարձ տարածքային ճանաչման, սահմանների դելիմիտացիայի և ուժի չկիրառման դրույթների վերջնական տարբերակը։ Սակայն, դրանք փակուղում են հայտնվել տրանսպորտային երաշխիքների և անկլավների հասանելիության հարցերում. հենց սա է ԱՄՆ-ի առաջարկի էությունը։ Միջանցքի հաջողությունը հիմնովին կփոխի իշխանության տարածաշրջանային դինամիկան, բացատրելով, թե ինչու են մրցակից տերությունները վերանայում իրենց ռազմավարությունները։ Իրանը վտանգում է կորցնել իր տարանցիկ դերի 20-30% - ը, ինչը կխախտի կարևոր առևտրային ուղիները, ներառյալ տարեկան 43 000 թուրքական բեռնատարներ, որոնք ուղևորվում են Կենտրոնական Ասիա: Ռուսաստանը վտանգում է մեկ տասնամյակի ընթացքում կորցնել 10-20 միլիարդ դոլարի եկամուտ և  իր ազդեցության 10-15% - ը եվրոպական էներգետիկ շուկաներում: Միևնույն ժամանակ, Չինաստանը ակնկալում է, որ մինչև 2030 թվականը "Մեկ գոտի և մեկ ուղի" - ի արդյունավետությունը կբարձրանա 20-30 միլիարդ դոլարով՝ տրանսպորտային կապի բարելավման հաշվին: Սակայն, Պեկինը պետք է համադրի այդ օգուտները Չինաստանի կողմից վերահսկվող երթուղիներից կախվածության նվազման ռիսկի հետ: Այս միջանցքը կարող է Թուրքիան դարձնել կարևորագույն էներգետիկ հանգույց ՝ թյուրքալեզու պետություններին ուղիղ հասանելիությամբ, ինչը մինչև 2030 թվականը Թուրքիային տարանցումից տարեկան 10-15 միլիարդ դոլարի եկամուտ կբերի: Խոշորագույն էներգետիկ ընկերությունները պատրաստվում են նոր հնարավորությունների: SOCAR-ն ընդլայնում է խողովակաշարային հզորությունը, իսկ ADNOC-ն ուսումնասիրում է ջրածնի արտադրության համատեղ ձեռնարկություններ ստեղծելու հնարավորությունը: BP-ն և Chevron-ը կանխատեսում են 5-10 միլիարդ դոլարի հետախուզական և արտադրական ներդրումների աճ ' արտահանման հզորությունների ընդլայնման միջոցով: Այնուամենայնիվ, քաղաքական փակուղային իրավիճակները կարող են հանգեցնել նախագծի   արժեքի 20% աճի, իսկ կարգավորող մարմինների ձգձգումները կարող են ժամկետները տեղափոխել ընդունելի ներդրումային հնարավորություններից դուրս: Թուրքիայի ռազմավարական հաշվարկը բարդացնում է իրավիճակը ։ Անկարան ուսումնասիրում է քրդական հակամարտության ապաէսկալացման հնարավորությունը PKK-ի հետ երկխոսության միջոցով՝ ազդարարելով "մեծ վերբեռնման" մասին, որը կարող էր կայունացնել սահմանները եւ բացահայտել տնտեսական ներուժը։ Դիվանագիտական այս ջերմացումը հաջողության դեպքում կարող էր լրացնել Զանգեզուրի նախաձեռնությունը, ստեղծելով ավելի կայուն տարածաշրջանային միջավայր խոշոր ենթակառուցվածքային նախագծերի համար: Թուրքական ընկերությունները Արևելյան Անատոլիայի նահանգներում կանխատեսում են արտահանման ներուժի 310% աճ ՝ տարեկան  60 մլն ԱՄՆ դոլարից մինչև 500 մլն ԱՄՆ դոլար՝ այդ միջանցքի իրականացման դեպքում ։ Այս տնտեսական ազդակը հզոր խթաններ է ստեղծում կայուն դիվանագիտական փոխգործակցության համար, նույնիսկ՝ ներքին քաղաքական լարվածության պայմաններում։ Չնայած համոզիչ տնտեսական ցուցանիշներին՝ զգալի ռիսկեր են պահպանվում։ Դիտորդները բանակցությունների լճացման հավանականությունը գնահատում են 60 տոկոս, ինչը կարող է հանգեցնել համաձայնագրի իրագործման 12-18 ամսով ուշացման: Lloyd's-ի՝ 2025 թվականի հունիս ամսվա տվյալները նախազգուշացնում են ապրանքների գների 20 տոկոս անկայունության մասին, եթե բանակցությունները ձախողվեն, իսկ ապահովագրավճարները կարող են աճել 20% - ով:

 

Հայաստանը կտրականապես հերքում է տարածքային վերահսկողության որևէ վարձակալության կամ փոխանցման քննարկումը։ Մամուլի քարտուղար Նազելի Բաղդասարյանը վճռականորեն հայտարարել է. "Հայաստանը չի քննարկել և չի քննարկում իր ինքնիշխան տարածքի նկատմամբ վերահսկողությունը որևէ երրորդ կողմի հանձնելը": Այս դիմադրությունն ընդգծում է ամերիկյան միջնորդների առջև ծառացած հիմնարար խնդիրը ։ Միջազգային վերահսկողության հնարավորությունը մնում է անորոշ։ Կանադայի հետախուզության և անվտանգության ծառայության (CSIS) վերլուծության համաձայն, հաջողության հավանականությունը կազմում է ընդամենը 40-50%, նույնիսկ, ՄԱԿ - ի երաշխիքների առկայության դեպքում, քանի որ Հայաստանը կարող է վետո դնել, ենթադրաբար, ինքնիշխանության խախտման պատճառով: Մոդելի հաջողությունը կախված է անվտանգության առանցքային խնդիրների լուծումից ՝ պահպանելով բավարար միջազգային լեգիտիմություն։ Զանգեզուրի նախաձեռնությունը ոչ թե, պարզապես, ենթակառուցվածքների զարգացման նախագիծ է, այլ՝ ամերիկյան դիվանագիտական ստեղծարարության ավելի մասշտաբային փորձություն՝  ավելի բազմաբեւեռ աշխարհի պայմաններում: Հաջողությունը ցույց կտա Վաշինգտոնի ՝ մրցակիցների ազդեցությանը հակազդող և միաժամանակ իրական տնտեսական շահերին ծառայող լուծումներ գտնելու ունակությունը։ Ձախողումը կարող է վկայել վիճելի տարածաշրջաններում արդյունքների վրա ազդելու ԱՄՆ-ի ունակության թուլացման մասին:

ԱՎԵԼԱՑՆԵԼ ՄԵԿՆԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
Ներմուծեք թվանշաններն     

Նորություններ
Երևանի Ռուսական արվեստի թանգարանը 42 տարեկան էԵրևանի Ռուսական արվեստի թանգարանը 42 տարեկան է
Վանաձորում խոշոր ավտովթարի հետևանքով 5 մարդ է տուժելՎանաձորում խոշոր ավտովթարի հետևանքով 5 մարդ է տուժել
Թվային լուծումներ արտարժույթի շուկայում․ IDBank-ը և Rate.Trading-ը՝ DigiTec 2026-ինԹվային լուծումներ արտարժույթի շուկայում․ IDBank-ը և Rate.Trading-ը՝ DigiTec 2026-ին
Թվային լուծումներ՝ մեկ էկոհամակարգում․ IDBank-ը՝ DigiTec 2026-ում               Թվային լուծումներ՝ մեկ էկոհամակարգում․ IDBank-ը՝ DigiTec 2026-ում            
ՆԳՆ. ՆԳՆ առաջնահերթություններից մեկն անչափահասների դեմ հանցագործությունների կանխարգելումն ու նրանց իրավունքների պաշտպանությունն էՆԳՆ. ՆԳՆ առաջնահերթություններից մեկն անչափահասների դեմ հանցագործությունների կանխարգելումն ու նրանց իրավունքների պաշտպանությունն է
Հայաստանի իշխանությունները եւս 1 տարով երկարաձգում են սահմանամերձ շրջանների բնակիչների կոմունալ ծախսերի մասնակի փոխհատուցման ծրագիրըՀայաստանի իշխանությունները եւս 1 տարով երկարաձգում են սահմանամերձ շրջանների բնակիչների կոմունալ ծախսերի մասնակի փոխհատուցման ծրագիրը
Հայաստանում առաջարկվում է բանակից տարկետում ստացած օտարերկրյա առաջատար բուհերի ուսանողների եւ ասպիրանտների զորակոչային տարիքային շեմը բարձրացնել մինչեւ 32 տարեկանըՀայաստանում առաջարկվում է բանակից տարկետում ստացած օտարերկրյա առաջատար բուհերի ուսանողների եւ ասպիրանտների զորակոչային տարիքային շեմը բարձրացնել մինչեւ 32 տարեկանը
Սամվել Կարապետյան․ Ընդդիմությունը Փաշինյանին իշխանությունից կհեռացնի առանց որևէ գործարքիՍամվել Կարապետյան․ Ընդդիմությունը Փաշինյանին իշխանությունից կհեռացնի առանց որևէ գործարքի
"Արցախ" միությունը պահանջել է փոխել արցախցիների անձնագրերի "ծննդավայր" դաշտում "Ադրբեջան" նշում նախատեսող օրենքը
Զախարովա․ Ոչ Բաքուն, ոչ Երևանը հետ չեն կանչել 2020 թվականի եռակողմ պայմանավորվածությունների ներքո դրված ստորագրություններըԶախարովա․ Ոչ Բաքուն, ոչ Երևանը հետ չեն կանչել 2020 թվականի եռակողմ պայմանավորվածությունների ներքո դրված ստորագրությունները
Մի խումբ ուսուցիչներ բողոքի ակցիա են անցկացրել ԿԳՄՍՆ մոտ՝ ատեստավորման նոր կանոնների պատճառովՄի խումբ ուսուցիչներ բողոքի ակցիա են անցկացրել ԿԳՄՍՆ մոտ՝ ատեստավորման նոր կանոնների պատճառով
Հայաստանը հետաքրքրված է մշակութային հաստատությունների կառավարման Շվեդիայի փորձովՀայաստանը հետաքրքրված է մշակութային հաստատությունների կառավարման Շվեդիայի փորձով
Վահան Հունանյանը գլխավորել է Հայաստանի դեսպանությունը ԼեհաստանումՎահան Հունանյանը գլխավորել է Հայաստանի դեսպանությունը Լեհաստանում
Սևանա լճում սիգի ընդհանուր պաշարը մեկ տարում աճել է 25.6% - ովՍևանա լճում սիգի ընդհանուր պաշարը մեկ տարում աճել է 25.6% - ով
Հայաստանի նախագահը Սամվել Մկրտչյանին նշանակել է ՌԴ-ում երկրի նոր դեսպանՀայաստանի նախագահը Սամվել Մկրտչյանին նշանակել է ՌԴ-ում երկրի նոր դեսպան
Լևոն Տեր-Պետրոսյանն արձագանքել է լրագրողուհու հասցեին Փաշինյանի հարձակումներին և գոհունակություն հայտնել ՀԺՄ հայտարարության առնչությամբԼևոն Տեր-Պետրոսյանն արձագանքել է լրագրողուհու հասցեին Փաշինյանի հարձակումներին և գոհունակություն հայտնել ՀԺՄ հայտարարության առնչությամբ
Հայաստանի վարչապետ․ մենք առաջարկում ենք կոնֆլիկտի ԴՆԹ-ն փոխարինել խաղաղության, զարգացման, բարեկեցության ազատության և անկախության ԴՆԹ-ովՀայաստանի վարչապետ․ մենք առաջարկում ենք կոնֆլիկտի ԴՆԹ-ն փոխարինել խաղաղության, զարգացման, բարեկեցության ազատության և անկախության ԴՆԹ-ով
Հայկական կողմը ցավակցություն է հայտնել Թբիլիսիում պայթյունի հետևանքով զոհվածների ընտանիքներինՀայկական կողմը ցավակցություն է հայտնել Թբիլիսիում պայթյունի հետևանքով զոհվածների ընտանիքներին
Փաշինյանը հայտարարեց, որ Հայաստանի նոր Սահմանադրության նախագիծը կհրապարակվի նոյեմբերի 23-ինՓաշինյանը հայտարարեց, որ Հայաստանի նոր Սահմանադրության նախագիծը կհրապարակվի նոյեմբերի 23-ին
Բաքվում պահվող հայ գերիները դարձել են Նիցցայի պատվավոր քաղաքացիներԲաքվում պահվող հայ գերիները դարձել են Նիցցայի պատվավոր քաղաքացիներ
Հայաստանի ԿԳՄՍ նախարարն միջազգային գործընկերների հետ քննարկել է հանրապետությունում մարմնամարզության Եվրոպայի առաջնության նախապատրաստումըՀայաստանի ԿԳՄՍ նախարարն միջազգային գործընկերների հետ քննարկել է հանրապետությունում մարմնամարզության Եվրոպայի առաջնության նախապատրաստումը
Հայաստանն ու Գերմանիան ճշտեցին ժամերը երկկողմ համագործակցության օրակարգի շուրջՀայաստանն ու Գերմանիան ճշտեցին ժամերը երկկողմ համագործակցության օրակարգի շուրջ
Տիգրան Աբրահամյան․ ընդդիմությունը չի վախենում ճնշումից և թույլ չի տա «Ալիևյան Սահմանադրության» ընդունումըՏիգրան Աբրահամյան․ ընդդիմությունը չի վախենում ճնշումից և թույլ չի տա «Ալիևյան Սահմանադրության» ընդունումը
Քաղցը որպես զենք օգտագործելը ցեղասպանություն է. ամերիկացի կոնգրեսականը՝ Արցախի շրջափակման մասինՔաղցը որպես զենք օգտագործելը ցեղասպանություն է. ամերիկացի կոնգրեսականը՝ Արցախի շրջափակման մասին
Հայաստանի փոխվարչապետը և Չեխիայի դեսպանը նշում են մի շարք համատեղ ծրագրերի իրականացման առաջընթացըՀայաստանի փոխվարչապետը և Չեխիայի դեսպանը նշում են մի շարք համատեղ ծրագրերի իրականացման առաջընթացը
Լևոն Քոչարյանն արձագանքել է Փաշինյանի՝ լրագրողուհու հասցեին հնչեցրած վիրավորանքներինԼևոն Քոչարյանն արձագանքել է Փաշինյանի՝ լրագրողուհու հասցեին հնչեցրած վիրավորանքներին
Գերմանիայի ԱԳՆ-ում ամփոփել են Վադեֆուլի այցը ՀայաստանԳերմանիայի ԱԳՆ-ում ամփոփել են Վադեֆուլի այցը Հայաստան
Կենսաթոշակառուների ծախսերի մասնակի փոխհատուցման ծրագիրը կարող է երկարաձգվել երեք տարովԿենսաթոշակառուների ծախսերի մասնակի փոխհատուցման ծրագիրը կարող է երկարաձգվել երեք տարով
Հայաստանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղարը Էստոնիայի դեսպանի հետ քննարկել է երկկողմ համագործակցության խորացման հարցերըՀայաստանի Անվտանգության խորհրդի քարտուղարը Էստոնիայի դեսպանի հետ քննարկել է երկկողմ համագործակցության խորացման հարցերը
Երևանի Հաղթանակի զբոսայգում կհայտնվի հիշատակի անկյուն՝ նվիրված Ալբերտ Հովհաննիսյանին և 44-օրյա պատերազմի մյուս զոհված հերոսներինԵրևանի Հաղթանակի զբոսայգում կհայտնվի հիշատակի անկյուն՝ նվիրված Ալբերտ Հովհաննիսյանին և 44-օրյա պատերազմի մյուս զոհված հերոսներին
IODA-ն կոչ է անում Հայաստանի կառավարությանը դադարեցնել օրենքը որպես ընդդիմության դեմ քաղաքական գործիք օգտագործելըIODA-ն կոչ է անում Հայաստանի կառավարությանը դադարեցնել օրենքը որպես ընդդիմության դեմ քաղաքական գործիք օգտագործելը
Հայաստանում կարևորում են անհետ կորած անձանց միասնական ռեգիստրի ձևավորումն ու վարումըՀայաստանում կարևորում են անհետ կորած անձանց միասնական ռեգիստրի ձևավորումն ու վարումը
Տիգրան Բալայանն ավարտում է դիվանագիտական առաքելությունը ԲելգիայումՏիգրան Բալայանն ավարտում է դիվանագիտական առաքելությունը Բելգիայում
Լեբեդևը Երևանի և Բաքվի՝ ԱՊՀ-ում նախագահելու ցանկությունը դրական փոփոխություն է անվանելԼեբեդևը Երևանի և Բաքվի՝ ԱՊՀ-ում նախագահելու ցանկությունը դրական փոփոխություն է անվանել
Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունում «պարզաբանել են», թե ինչու է Արցախից փախստականների համար որպես ծննդավայր նշվում ԱդրբեջանըՄիգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունում «պարզաբանել են», թե ինչու է Արցախից փախստականների համար որպես ծննդավայր նշվում Ադրբեջանը
ՆԳ նախարարն Ռեյկյավիկում քննարկել է մի շարք պետությունների հետ համագործակցության հնարավորություններըՆԳ նախարարն Ռեյկյավիկում քննարկել է մի շարք պետությունների հետ համագործակցության հնարավորությունները
Երևանում կայացել է Հայաստան-Եվրամիություն գործընկերության կոմիտեի 7-րդ նիստըԵրևանում կայացել է Հայաստան-Եվրամիություն գործընկերության կոմիտեի 7-րդ նիստը
Նարեկ Կարապետյան․ հայրենիքից նույնիսկ մեկ կոպեկ գողացողներին պետք է պատժել այնպես, ինչպես պատժում են երեխաներինՆարեկ Կարապետյան․ հայրենիքից նույնիսկ մեկ կոպեկ գողացողներին պետք է պատժել այնպես, ինչպես պատժում են երեխաներին
ՀԺՄ-ը հանդես է եկել հայտարարությամբ վարչապետի մամուլի ասուլիսի ժամանակ լրագրողի հետ տեղի ունեցած միջադեպի առնչությամբՀԺՄ-ը հանդես է եկել հայտարարությամբ վարչապետի մամուլի ասուլիսի ժամանակ լրագրողի հետ տեղի ունեցած միջադեպի առնչությամբ
2027 թվականից Ա. Աբրահամյանի անվան Ռուսական արվեստի թանգարանում կհայտնվի սեփական վերականգնման արվեստանոցը2027 թվականից Ա. Աբրահամյանի անվան Ռուսական արվեստի թանգարանում կհայտնվի սեփական վերականգնման արվեստանոցը
Հաքան Ֆիդան. Թուրքիան շարունակում է կատարել աշխատանքի իր մասը Բաքվի և Երևանի միջև խաղաղության պայմանագրի շուտափույթ ստորագրման համարՀաքան Ֆիդան. Թուրքիան շարունակում է կատարել աշխատանքի իր մասը Բաքվի և Երևանի միջև խաղաղության պայմանագրի շուտափույթ ստորագրման համար
Նախկին պատգամավորը՝ Փաշինյանի հայտարարության մասին․ ակնհայտորեն բռնաճնշումների նոր փուլ է սպասվում, որն ավանդաբար ուղեկցվում է ազատազրկումներով և խայտառակ արշավներովՆախկին պատգամավորը՝ Փաշինյանի հայտարարության մասին․ ակնհայտորեն բռնաճնշումների նոր փուլ է սպասվում, որն ավանդաբար ուղեկցվում է ազատազրկումներով և խայտառակ արշավներով
Հայաստանի ՆԳ փոխնախարարը ավստրիացի գործընկերների հետ քննարկել է երկկողմ հարաբերությունների զարգացման հեռանկարներըՀայաստանի ՆԳ փոխնախարարը ավստրիացի գործընկերների հետ քննարկել է երկկողմ հարաբերությունների զարգացման հեռանկարները
Պուտինը, Թրամփը եւ Սի  Ծինփինը խաղաղության մասին համատեղ հռչակագիր են ընդունել՝ Շենժենում կայացած հանդիպման արդյունքումՊուտինը, Թրամփը եւ Սի  Ծինփինը խաղաղության մասին համատեղ հռչակագիր են ընդունել՝ Շենժենում կայացած հանդիպման արդյունքում
ՀԱԿ փոխնախագահը հանդես է եկել  Փաշինյանին ուղղված հակաառաջարկով՝ ՀՀ նոր սահմանադրության հարցովՀԱԿ փոխնախագահը հանդես է եկել  Փաշինյանին ուղղված հակաառաջարկով՝ ՀՀ նոր սահմանադրության հարցով
Բագրատ արքեպիսկոպոսը կմնա տնային կալանքի տակԲագրատ արքեպիսկոպոսը կմնա տնային կալանքի տակ
Լրագրողական կազմակերպությունները պահանջել են հետ կանչել ՀՀ արդարադատության նախարարության՝ վիրավորանքի եւ զրպարտության համար փոխհատուցման նվազագույն շեմ սահմանող օրինագիծըԼրագրողական կազմակերպությունները պահանջել են հետ կանչել ՀՀ արդարադատության նախարարության՝ վիրավորանքի եւ զրպարտության համար փոխհատուցման նվազագույն շեմ սահմանող օրինագիծը
Փաշինյանը կմասնակցի G20 գագաթնաժողովինՓաշինյանը կմասնակցի G20 գագաթնաժողովին
ԱԺ պատգամավոր․ ԱՀԿ հետ ձևավորված տևական համագործակցությունն ավելի է սերտանումԱԺ պատգամավոր․ ԱՀԿ հետ ձևավորված տևական համագործակցությունն ավելի է սերտանում
Հայաստանն ու Իտալիան ստորագրել են  պաշտպանական համագործակցության 2027թվականի ծրագիրըՀայաստանն ու Իտալիան ստորագրել են  պաշտպանական համագործակցության 2027թվականի ծրագիրը
Քրիստինե Վարդանյան. Սահմանադրության հարցի վերաբերյալ ընդդիմության նարատիվներն ավելի հասկանալի են հասարակության համար, քան՝ իշխանության դիրքորոշումըՔրիստինե Վարդանյան. Սահմանադրության հարցի վերաբերյալ ընդդիմության նարատիվներն ավելի հասկանալի են հասարակության համար, քան՝ իշխանության դիրքորոշումը
EAFJD. Լեռնային Ղարաբաղի հայերի հիմնարար իրավունքները չեն կարող զոհաբերվել փակ դռների հետևումEAFJD. Լեռնային Ղարաբաղի հայերի հիմնարար իրավունքները չեն կարող զոհաբերվել փակ դռների հետևում
Արգենտինական ընկերությունների ներկայացուցիչներն այցելել են Սուրբ ԷջմիածինԱրգենտինական ընկերությունների ներկայացուցիչներն այցելել են Սուրբ Էջմիածին
Հայաստանի կառավարությունը երկարաձգել է Արցախից բռնի տեղահանված անձանց ժամանակավոր պաշտպանության կարգավիճակի գործողության ժամկետըՀայաստանի կառավարությունը երկարաձգել է Արցախից բռնի տեղահանված անձանց ժամանակավոր պաշտպանության կարգավիճակի գործողության ժամկետը
Փաշինյան․ Սահմանադրության նոր տեքստը նախատեսում է ընդդիմությանը քվոտաների տրամադրում Բարձրագույն դատական խորհրդում և այլ անկախ կոլեգիալ մարմիններումՓաշինյան․ Սահմանադրության նոր տեքստը նախատեսում է ընդդիմությանը քվոտաների տրամադրում Բարձրագույն դատական խորհրդում և այլ անկախ կոլեգիալ մարմիններում
Հովհաննես Հովհաննիսյանը ևս հինգ տարի կշարունակի ղեկավարել Երևանի պետական համալսարանըՀովհաննես Հովհաննիսյանը ևս հինգ տարի կշարունակի ղեկավարել Երևանի պետական համալսարանը
SCI-ի ղեկավար․ Ալիևը ձգտում է ենթարկել Հայաստանն ու ինտեգրել այն թուրք-մուսուլմանական ազդեցության ոլորտինSCI-ի ղեկավար․ Ալիևը ձգտում է ենթարկել Հայաստանն ու ինտեգրել այն թուրք-մուսուլմանական ազդեցության ոլորտին
Ակրոպոլիսի թանգարանում կբացվի նախաքրիստոնեական Հին Հայաստանի ժառանգությանը նվիրված լայնածավալ ցուցահանդեսըԱկրոպոլիսի թանգարանում կբացվի նախաքրիստոնեական Հին Հայաստանի ժառանգությանը նվիրված լայնածավալ ցուցահանդեսը
Փաշինյան. ԵՄ-ԵԱՏՄ ընտրության հարցը ներքին գործընթացների արդյունքում դարձավ օրակարգի հարց․ Ռուսաստանն այստեղ առաջնային դեր չի խաղումՓաշինյան. ԵՄ-ԵԱՏՄ ընտրության հարցը ներքին գործընթացների արդյունքում դարձավ օրակարգի հարց․ Ռուսաստանն այստեղ առաջնային դեր չի խաղում
Հայաստանի իշխանությունները ցանկանում են ավարտել սոցիալական փաթեթի ծրագիրըՀայաստանի իշխանությունները ցանկանում են ավարտել սոցիալական փաթեթի ծրագիրը
Կարդալ ավելին



Մեկնաբանվողներ
Հայաստանն ու Գերմանիան պաշտպանության հարցերով խորհրդակցություններ են անցկացրելՀայաստանն ու Գերմանիան պաշտպանության հարցերով խորհրդակցություններ են անցկացրել
Հայաստանը ցանկանում է 2029 թվականին ընդունել COP-34-ըՀայաստանը ցանկանում է 2029 թվականին ընդունել COP-34-ը
Խոսնակ․ Հայաստանը Ղարաբաղի հարցում երբեք չի դիմել ՀԱՊԿ-ինԽոսնակ․ Հայաստանը Ղարաբաղի հարցում երբեք չի դիմել ՀԱՊԿ-ին
Լավրով․ Հայաստանին չեն վռնդի ՀԱՊԿ-ից  Լավրով․ Հայաստանին չեն վռնդի ՀԱՊԿ-ից  
Դրմեյան. ՄԻԵԴ-ը մերժել է Ադրբեջանի վերաքննիչ բողոքը Արցախի պաշտպանության բանակի մայոր Հայկ Թորոյանի գործովԴրմեյան. ՄԻԵԴ-ը մերժել է Ադրբեջանի վերաքննիչ բողոքը Արցախի պաշտպանության բանակի մայոր Հայկ Թորոյանի գործով
«Ուժեղ Հայաստան». Խորհրդարանում ծեծկռտուքը կազմակերպվել էր՝ հասարակության ուշադրությունը Փաշինյանի ձախողված արտաքին քաղաքականությունից շեղելու նպատակով«Ուժեղ Հայաստան». Խորհրդարանում ծեծկռտուքը կազմակերպվել էր՝ հասարակության ուշադրությունը Փաշինյանի ձախողված արտաքին քաղաքականությունից շեղելու նպատակով
Զախարովան մեկնաբանել է Զախարովան մեկնաբանել է "իվանների" մասին Շիրակի մարզպետի աղմկահարույց գրառումը
Նիկոլայ Բորդյուժան առաջարկեց Հայաստանին հեռացնել ՀԱՊԿ-իցՆիկոլայ Բորդյուժան առաջարկեց Հայաստանին հեռացնել ՀԱՊԿ-ից
Վիեննայի միջազգային փառատոնին Արցախի մշակութային համույթների մասնակցությունը չեղարկվել է մի քանի դեսպանատների միջամտությունից հետոՎիեննայի միջազգային փառատոնին Արցախի մշակութային համույթների մասնակցությունը չեղարկվել է մի քանի դեսպանատների միջամտությունից հետո
Փորձագետ. Հայաստանին ժամանակն է հրաժարվել անորոշությունից և ընտրություն կատարել Արևմուտքի ու Արևելքի միջևՓորձագետ. Հայաստանին ժամանակն է հրաժարվել անորոշությունից և ընտրություն կատարել Արևմուտքի ու Արևելքի միջև
Հայաստանի ԱԳՄԱ նախարարը մեկնաբանել է երկրի վերադարձը ՀԱՊԿ շրջանակներում աշխատանքներինՀայաստանի ԱԳՄԱ նախարարը մեկնաբանել է երկրի վերադարձը ՀԱՊԿ շրջանակներում աշխատանքներին
Արցախի Հանրային խորհուրդը վրդովմունք է հայտնել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի վարքագծի վերաբերյալԱրցախի Հանրային խորհուրդը վրդովմունք է հայտնել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի վարքագծի վերաբերյալ
Լուկաշենկոն կոչ արեց Հայաստանին ստանձնել ԱՊՀ նախագահությունը 2029 թվականինԼուկաշենկոն կոչ արեց Հայաստանին ստանձնել ԱՊՀ նախագահությունը 2029 թվականին
Դմիտրի Մեդվեդևը կանխատեսել էր Հայաստանի համար Ուկրաինայի նման ճակատագիր՝ երկրի արտաքին քաղաքականության փոփոխության ֆոնինԴմիտրի Մեդվեդևը կանխատեսել էր Հայաստանի համար Ուկրաինայի նման ճակատագիր՝ երկրի արտաքին քաղաքականության փոփոխության ֆոնին
ՌԴ Անվտանգության խորհուրդ․ Հայաստանում ցանկանում են ստիպել ռուս սեփականատերերին ազատվել ակտիվներիցՌԴ Անվտանգության խորհուրդ․ Հայաստանում ցանկանում են ստիպել ռուս սեփականատերերին ազատվել ակտիվներից