
Արմինֆո. "Ռուսական 102-րդ ռազմակայանի մասին իմ պատկերացումները համընկնում են 2020 թվականի հուլիսին Նիկոլ Փաշինյանի ստորագրած "Ազգային անվտանգության ռազմավարության հայեցակարգ" փաստաթղթի դրույթների հետ, որում Ռուսաստանի հետ համագործակցությունը, այդ թվում ՝ ռազմական ոլորտում և երկկողմ ձևաչափով, ինչպես նաև Հայաստանի անդամակցությունը ՀԱՊԿ - ին, դիտարկվում են որպես Հայաստանի Հանրապետության անվտանգության համակարգի բաղկացուցիչ", - սեպտեմբերի 14-ին ճեպազրույցի ժամանակ լրագրողներին ասել է ընդդիմադիր պատգամավոր («Ուժեղ Հայաստան») Էդգար Ղազարյանը:
Ընդ որում, նա ընդգծել է, որ մեր երկրի անվտանգության համակարգի գլխավոր և հիմնական բաղադրիչը Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերն են: Սակայն զինված ուժերից բացի, ինչպես նշել է ընդդիմադիրը, պետությունն ունի անվտանգության համակարգի այլ բաղադրիչներ, այդ թվում ՝ համագործակցություն տարբեր պետությունների եւ միջազգային կազմակերպությունների հետ՝ ինչպես երկկողմ, այնպես էլ բազմակողմ ձեւաչափերով:
Պատգամավորն ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ տարբեր երկրներ իրենց տարածքներում ունեն այլ պետությունների ռազմական ստորաբաժանումներ, որոնք նրանց անվտանգության համակարգի մաս են կազմում: Եվ դրանով, ինչպես ասել է Ղազարյանը, ամենևին էլ չի թուլանում սեփական զինված ուժերի դերը, այլ հակառակը, ուժեղանում է պետության անվտանգության համակարգը։ Այդ առնչությամբ նա նշել է Լեհաստանի օրինակը, որտեղ տեղակայված են ԱՄՆ-ի ռազմաբակայաններ։
"Ռուսական ռազմակայանը և ռուսական սահմանապահ զորքերը Հայաստանում տեղակայված են հայ-ռուսական երկկողմ ռազմաքաղաքական համագործակցության արդյունքում, և դրանք մեր երկրի անվտանգության համակարգի մաս են կազմում: Մեր Զինված ուժերը տեղակայված ռուսական ուժերի հետ գործողությունների համաժամացման հստակ ծրագիր ունեն ինչպես խաղաղ, այնպես էլ ռազմական դրության պայմաններում։ Եթե մեր երկրի անվտանգության համակարգից դուրս է բերվում որևէ բաղադրիչ, և այն չի փոխարինվում համարժեք բաղադրիչով, որը կլրացնի անվտանգության համակարգի այդ տարրը և կկարողանա նվազեցնել անվտանգության համար հնարավոր ռիսկերը", - նշել է Ղազարյանը։
Հարցին, թե արդյոք խոսքը թուրքական հնարավոր ռազմական ներխուժման մասին է, պատգամավորը պատասխանել է, որ նման սպառնալիք շարունակում է գոյություն ունենալ: "Քանի որ Թուրքիան Հայաստանին չի վերաբերվում որպես բարեկամ պետության, իսկ Հայաստանի ռազմավարական փաստաթղթերում անվտանգության ոլորտում Թուրքիան դիտարկվում է որպես Հայաստանի անվտանգությանը սպառնացող պետություն", - ընդգծել է նա:
Պատգամավորի խոսքով՝ Հայաստանի և Թուրքիայի միջև սահմանի մասին առանձին պայմանագիր չկա, կա միայն ԽՍՀՄ-ի և Թուրքիայի միջև պետական սահմանի մասին միջազգային պայմանագիր: Այն դեպքում, եթե ռուսական զորքերը դուրս բերվեն Հայաստանի տարածքից, համապատասխանաբար, այդ պայմանագիրն էլ կչեղարկվի։ "Ուրեմն դա կարող է իրավական հիմնավորում տալ Թուրքիային՝ Հայաստանի հետ սահմանը փոխելու համար", - նշել է Ղազարյանը:
Անդրադառնալով լրագրողների խնդրանքին՝ ճշտել, թե արդյոք Թուրքիան, ինչպես և Ադրբեջանը, հավատարիմ չէ 1991թ. Ալմա-Աթայի հռչակագրի դրույթներին Հայաստանի Հանրապետության տարածքային ամբողջականության հարցում, պատգամավորը նկատել է, որ այդ փաստաթուղթը սահմանների հետ ոչ մի կապ չունի։ Նրա խոսքով, հռչակագրում խոսվում է միայն ԱՊՀ շրջանակներում Անկախ պետությունների համագործակցության և դրան Հայաստանի միանալու մասին:
"Եվ, ի դեպ, Հայաստանի Գերագույն խորհուրդն այդ փաստաթուղթն ընդունել է վերապահումներով, որոնք վերաբերում էին սահմանային խնդիրներին", - մանրամասնել է Ղազարյանը:
Հիշեցնենք, որ ռուսական 102-րդ ռազմակայանը Հայաստանում տեղակայված է Մոսկվայի և Երևանի միջև 1995թ. կնքված միջպետական պայմանագրի համաձայն: Ռազմակայանի անձնակազմը մարտական հերթապահություն է իրականացնում ԱՊՀ ՀՕՊ միացյալ համակարգի շրջանակներում:
ՌԴ-ն և Հայաստանը 2010թ.օգոստոսի 20-ին երկարաձգել են բազայի տեղակայման մասին պայմանագրի գործողության ժամկետը մինչև 2044թ.: Արձանագրությունը նախատեսում է նաև դրա աշխարհագրական և ռազմավարական պատասխանատվության ոլորտի ընդլայնում ։
Գյումրիում տեղակայված ռուսական 102-րդ ռազմակայանի օդային բաղադրիչը Երևանում տեղակայված "Էրեբունի" ավիաբազան է, որի անձնակազմը հակաօդային պաշտպանության մարտական հերթապահություն է իրականացնում ԱՊՀ պետությունների ՀՕՊ միացյալ համակարգում: