Պաշտոնյա․ ԿԽՄԿ-ի աջակցությամբ հաջողվել է իրականացնել Կապանի սահմանամերձ գյուղերից բնակչության արտահոսքը կանխելու ծրագրեր

Արմինֆո. Կապան համայնքի վարչական տարածքում կան Ադրբեջանի վերահսկողության տակ անցած հատվածներ, և հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանազատումը կարող էր սկսվել հենց այդ հատվածից։ Այդ մասին հայտարարել է համայնքի ղեկավարի տեղակալ Գոռ Թադևոսյանը՝ Կապանում լրագրողների հետ զրույցում, ովքեր այցելել են համայնք՝ ծանոթանալու այն սոցիալական-մարդասիրական ծրագրերին, որոնք Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեն իրականացրել է  սահմանամերձ համայնքներում:

Պաշտոնյան հիշեցրել է, որ համայնքն այսօր օկուպացված տարածքներ ունի Ներքին հանդ և Դավիթ բեկ գյուղերում, իսկ մի շարք այլ գյուղեր դարձել են սահմանամերձ:

"Այսօր մենք ,փաստորեն, ունենք օկուպացված տարածքներ, որոնք գտնվում են Կապան համայնքի վարչական տիրապետության տակ, մասնավորապես՝ Ներքին հանդ և Դավիթ բեկ շրջաններում։ Բոլորին հայտնի է, որ այսօր Ներքին հանդի հայկական գերեզմանատունը գտնվում է ադրբեջանական զինծառայողների վերահսկողության տակ", - հիշեցրել է Կապան համայնքի ղեկավարի տեղակալը։

Ընդ որում, Թադևոսյանն ընդունել է, որ տարածքները պետք է վերադարձվեն համայնքին, հայտարարվածի համաձայն, հայ-ադրբեջանական սահմանի սահմանազատման գործընթացի շրջանակներում, և ընդունել է, որ այդ հարցը չի մտնում համայնքի իրավասության մեջ: Բայց նա կողմ է արտահայտվել, որ սահմանազատումն ու սահմանագծումն սկսվի այդ հատվածից։

"Օրինակ, սահմանազատումը կարելի էր սկսել հենց այս ուղղությամբ", - շարունակել է Թադևոսյանը, հիշեցնելով, որ տարածքները կորսվել են 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմից հետո Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության գոտում տեղի ունեցած իրադարձությունների հետևանքով։

Նա նաև խոստովանել է, որ այդ տարածքների կորստից և վարելահողերի ու արոտավայրերի կրճատումից հետո այդ գյուղերի բնակչությանը պետության կողմից փոխհատուցում չի տրվել, թեև այդ կորուստներն ուղղակիորեն ազդել են նրանց եկամուտների վրա:

Այս համատեքստում նա տեղեկացրել է, որ համայնքի ղեկավարությունը փորձել է մեղմել հողերի կորստի հետեւանքները ՝ տարբեր տեսակի աջակցության ծրագրեր փնտրելով ։ Այսպես, օրինակ,  նրա ասելով, Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեն սոցիալ-մարդասիրական ծրագրեր է իրականացրել համայնքի 15 բնակավայրերում, ինչը թույլ է տվել կանխել սահմանամերձ բնակչության արտահոսքը: Նրա խոսքով ՝ ԿԽՄԿ-ի ծրագրերի շնորհիվ բնակչությանն այդ պահին շատ կարևոր աջակցություն է ցուցաբերվել։

"Հետպատերազմյան շրջանում սահմանամերձ շրջաններում իրականացվել են մի շարք կարևոր նախագծեր ՝ հատկապես ձմռան հաղթահարման հետ կապված։ Բացի այդ, վարելահողերի կորստից հետո ԿԽՄԿ աջակցությամբ իրականացվել են դեգրադացված հողերի մելիորացիայի, հացահատիկի էլիտար սերմերի տրամադրման ծրագրեր", - ասել է Թադևոսյանը։

Պաշտոնյան հավելել է, որ այս 5-6 տարիների ընթացքում հսկայական աշխատանք է տարվել ՝ կանխելու սահմանամերձ շրջաններից բնակչության արտահոսքը ՝ պատերազմից հետո երկրի սահմաններին իրավիճակի փոփոխության ֆոնին։ "Ձեռնարկված ջանքերի շնորհիվ մեզ հաջողվել է կանխել բնակչության զանգվածային արտագաղթը Կապանից և սահմանամերձ բնակավայրերից ։ Կարող եմ ասել, որ մենք բնակչության արտահոսք չունենք",-  ամփոփել է պաշտոնյան։